Μεγάλες ανατροπές στη φορολόγηση των Ελλήνων πολιτών αλλά και στο κυνήγι της φοροδιαφυγής, έρχονται αμέσως μετά τις εκλογές.
Τα σχέδια του υπουργείου Οικονομικών προβλέπουν μια σειρά από ρυθμίσεις που θα αλλάξουν ριζικά το τοπίο στους φόρους ενώ αλλαγές και εντατικοί έλεγχοι θα γίνουν και στον τομέα της εισπραξιμότητας του ΦΠΑ. Το πρωί ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Τρ. Αλεξιάδης είπε ότι το κράτος χάνει 7-9 δις ευρώ ετησίως από τον ΦΠΑ κι αν καταφέρει να εισπράξει μέρος αυτού του ποσού θα ανοίξει από το 2016 ο διάλογος για μείωση των συντελεστών.
Αναλυτικά οι ρυθμίσεις που αναμένεται να συζητηθούν το επόμενο διάστημα είναι:
Κίνητρα για χρήση πλαστικού χρήματος: Αν όλες οι συναλλαγές περνούν από κάρτα, επομένως από την τράπεζα και την εφορία, μπορούν να ελεγχθούν και καλύτερα. Θα πρέπει λοιπόν να δοθεί μπόνους σε όσους καταναλωτές καταργήσουν το ρευστό. Μια σκέψη είναι να αυξηθεί το αφορολόγηση, επομένως να υπάρξει μείωση του φόρου εισοδήματος. Μια δεύτερη σκέψη είναι η μείωση των επιτοκίων των τραπεζών για τις πιστωτικές κάρτες ώστε να τις χρησιμοποιούν όλο και περισσότεροι
Εξετάζονται κίνητρα και για τους επαγγελματίες οι οποίοι θα παροτρύνουν τους πολίτες να κάνουν χρήση του πλαστικού χρήματος. Π.χ. η επιδότηση για την αγορά μηχανημάτων POS, ενώ τα έσοδα που προκύπτουν από τις αγορές με πιστωτικές κάρτες εξετάζεται να έχουν μικρότερη φορολόγηση.
Σχέδιο για διενέργεια κληρώσεων με σημαντικά δώρα για όσους κάνουν ηλεκτρονικές συναλλαγές. Θα μπορούσαν να κληρώνονται ακόμη και ακίνητα, όπως αναφέρει το newsit.
Big Brother στις καταθέσεις. Από κόσκινο θα μπουν οι κινήσεις λογαριασμών της τελευταίας 10ετίας. Οι ελεγκτές του υπ. Οικονομικών θα μπορούν μέσα σε 24 ώρες να έχουν πλήρη στοιχεία για τις καταθέσεις όποιου θεωρούν ότι έχει κρύψει εισοδήματα. Θα μπορούν να γίνονται δειγματοληπτικοί έλεγχοι και διασταυρώσεις π.χ. με την κατοχή ακινήτων, μεριδίων σε εταιρείες, μετοχών, ομολόγων κ.λπ. ώστε να δουν αν δικαιολογούνται τα περιουσιακά στοιχεία του πολίτη. Αν δηλαδή είχε τις καταθέσεις σε βάθος 10ετίας για να προβεί στις αγορές αυτές ή διακινήθηκε «μαύρο χρήμα».
Οι τράπεζες υποχρεούνται να δώσουν στοιχεία για όλες τις επενδύσεις που έχουν γίνει σε ομόλογα, αμοιβαία κεφάλαια και πάσης φύσεως χρηματοοικονομικά προϊόντα του εξωτερικού άνω των 500.000 ευρώ. Τα στοιχεία αυτά ζητούνται για την περίοδο από 1/6/2014 μέχρι και 30/6/2015, δηλαδή σε βάθος ενός έτους πριν από την επιβολή των capital controls.
Αλλαγές στο ποινολόγιο εφορίας. Θέσπιση νέων νομικών διατάξεων για τη φοροδιαφυγή και την απάτη προκειμένου να τροποποιηθεί ο ειδικός ποινικός νόμος 2523/1997 και κάθε άλλη συναφής νομοθεσία.
Κατάργηση όλων των προστίμων του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων (ΚΒΣ), συμπεριλαμβανομένων και εκείνων που επιβάλλονται βάσει του ν. 2523/1997 και έκδοση εγκυκλίου εφαρμογής
Ηπιότερες ποινές για τις απλές φορολογικές παραβάσεις. Η μη έκδοση ή η ανακριβής έκδοση αποδείξεων λιανικής πώλησης θα αντιμετωπίζεται ως απλή αλλά σοβαρή παράβαση της διαδικασίας για τον ΦΠΑ. Σήμερα για τη μη έκδοση ή ανακριβή έκδοση φορολογικών στοιχείων επιβάλλεται πρόστιμο:
• 250 ευρώ για κάθε παράβαση με ανώτατο όριο το ποσό ύψους 30.000 ευρώ ανά φορολογικό έλεγχο, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης βιβλίων και στοιχείων με βάση απλοποιημένα λογιστικά πρότυπα και
• 500 ευρώ, για κάθε παράβαση με ανώτατο όριο το ποσό ύψους 30.000 ευρώ ανά φορολογικό έλεγχο, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος τηρεί διπλογραφικά βιβλία.
Σχεδόν 37 δισ. ευρώ, που ισοδυναμούν με πολλά μέτρα λιτότητας που θα είχε γλιτώσει η χώρα, κόστισαν στα κρατικά ταμεία το πάρτυ της φοροδιαφυγής αλλά και οι εκπτώσεις ΦΠΑ για Μύκονο, Σαντορίνη κλπ.
Τα στοιχεία που δημοσιοποίησε την Παρασκευή η Κομισιόν δείχνουν ότι η "τρύπα" στα δυνητικά έσοδα του ΦΠΑ υπολογίζεται πάνω από το 30% (περίπου 7-9 δισ. κάθε χρόνο), όταν ο μέσος κοινοτικός όρος μόλις που ξεπερνά το 15%!
Σύμφωνα με τα στοιχεία αυτά:
Το 2009 η Ελλάδα έχανε στο 34% των δυνητικών εσόδων, το 2010 η «τρύπα» περιορίστηκε στο 30% αλλά μόνο προσωρινά καθώς το 2011 έφτασε στα επίπεδα- ρεκόρ του 38%.
Το 2012, οπότε και καταγράφεται δραματική πτώση της κατανάλωσης, η "τρύπα" μειώθηκε σε 33% και το 2013 αυξήθηκε σε 34%, κατατάσσοντας έτσι τη χώρα μας στην τέταρτη θέση της "μαύρης" λίστας, πίσω από τη Ρουμανία, τη Λιθουανία και τη Σλοβακία!
Τα επίσημα στοιχεία της Κομισιόν δείχνουν ότι:
το 2009 θα μπορούσαν να εισπραχθούν 22,453 δισ ευρώ αλλά εισπράχθηκαν 14,876 δισ ευρώ: απώλεια 7,577 δισ ευρώ
το 2010 θα μπορούσαν να εισπραχθούν 22,88 δισ ευρώ αλλά εισπράχθηκαν 15,958 δισ ευρώ: απώλεια 6,927 δισ ευρώ
το 2011 θα μπορούσαν να εισπραχθούν 24,181 δισ ευρώ αλλά εισπράχθηκαν 15,021 δισ ευρώ: απώλεια 9,160 δισ ευρώ
το 2012 θα μπορούσαν να εισπραχθούν 20,595 δισ ευρώ αλλά εισπράχθηκαν 13,712 δισ ευρώ: απώλεια 6,883 δισ ευρώ
το 2013 θα μπορούσαν να εισπραχθούν 19,090 δισ ευρώ αλλά εισπράχθηκαν 12,593 δισ ευρώ: απώλεια 6,497 δισ ευρώ
newmoney.gr
Τα 4 από τα 10 ευρώ, που κανονικά θα έπρεπε να καταλήγουν στα κρατικά ταμεία, γεμίζουν τις τσέπες των επιτήδειων, οι οποίοι εξακολουθούν να κλέβουν το ΦΠΑ, που πρέπει να πληρώνουν ακόμα και τα πιο ασθενή στρώματα των Ελλήνων πολιτών.
Αυτό προκύπτει από τα στοιχεία της Κομισιόν, όπως τα επεξεργάστηκε το ΙΟΒΕ, με φόντο τις νέες αυξήσεις συντελεστών ΦΠΑ που ψηφίστηκαν και την αδυναμία ή απροθυμία των αρμόδιων Αρχών, να βρουν τα κατάλληλα «εργαλεία» για να αντιμετωπίσουν την προκλητική φοροδιαφυγή. Ουδείς ζητά από το υπουργείο Οικονομικών να ανακαλύψει την... Αμερική, αφού αρκεί να υιοθετήσει και να ενσωματώσει στο εθνικό δίκαιο τις πρακτικές που έχουν εφαρμόσει με επιτυχία άλλες χώρες, με πιο χαρακτηριστικό το παράδειγμα της υποχρεωτικής χρήσης πλαστικού χρήματος, δηλαδή πιστωτικών ή χρεωστικών καρτών. Ακόμα κι εδώ, όμως, η Ελλάδα είναι ουραγός. Παρά την αύξηση που έχει σημειωθεί από το 2001, η Ελλάδα εξακολουθεί να καταλαμβάνει πολύ χαμηλές θέσεις στις σχετικές κατατάξεις. Με βάση την αξία συναλλαγών ανά κάτοικο το 2013, η Ελλάδα βρισκόταν υψηλότερα μόνο από την Κροατία και τη Βουλγαρία, ενώ σε όρους αριθμού συναλλαγών ανά κάτοικο, η Ελλάδα κατείχε την τελευταία θέση στην κατάταξη, με περίπου 20 συναλλαγές όταν ο μέσος όρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση αγγίζει τις 200 συναλλαγές ανά κάτοικο!
Τι έκαναν οι άλλες χώρες
Τι έκαναν άλλες χώρες, όπως η Ιταλία, η Αργεντινή, η Ουρουγουάη ακόμα και η Ν. Κορέα, που αντιμετώπιζαν ανάλογα προβλήματα φοροδιαφυγής; Το αυτονόητο. Έχουν θεσπίσει κίνητρα ή/και διοικητικά μέτρα για την ενίσχυση της χρήσης των ηλεκτρονικών μέσων πληρωμής. Αυτά τα κίνητρα περιλαμβάνουν εκπτώσεις στην αξία συναλλαγών όταν μια συναλλαγή πραγματοποιείται με πλαστικό χρήμα, εκπτώσεις στους φόρους εισοδήματος όταν τα νοικοκυριά, αλλά και οι επιχειρήσεις, επιτυγχάνουν στόχους για ποσοστό διείσδυσης των ηλεκτρονικών μέσων πληρωμής στις συναλλαγές τους και λοταρίες για συναλλαγές με τέτοια μέσα. Τα κίνητρα συνοδεύονται συχνά και με διοικητικά μέτρα, όπως υποχρέωση αποδοχής πλαστικού χρήματος και απαγόρευση της χρήσης μετρητών για συναλλαγές μεγαλύτερης αξίας. Η θέσπιση μιας σειράς μέτρων προς αυτή την κατεύθυνση στη Νότια Κορέα οδήγησε σε αύξηση του μεριδίου των καρτών πληρωμής σε πάνω από 65% της ιδιωτικής κατανάλωσης το 2010, από 14,7% το 1999. Την αντίστοιχη περίοδο, οι συνολικές εισπράξεις από το φόρο εισοδήματος στη χώρα αυξάνονταν κατά 13,6% ετησίως, ξεπερνώντας σημαντικά τους ρυθμούς αύξησης του ΑΕΠ (6,5% κατά μέσο όρο την περίοδο 2000-2009).
Τι γίνεται στην Ελλάδα
Τι γίνεται στην Ελλάδα; Επί του παρόντος υπάρχει μόνο η δήλωση του υπηρεσιακού αναπληρωτή υπουργού Οικονομικών Τρύφωνα Αλεξιάδη, ότι υπάρχει σκέψη για σύνδεση του αφορολογήτου με τη χρήση πλαστικού χρήματος. Ωστόσο, η προετοιμασία βρίσκεται στο... μηδέν και είναι λίαν αμφίβολο αν η κυβέρνηση που θα προκύψει- αν προκύψει- μπορεί να προλάβει να εφαρμόσει το μέτρο από τον Ιανουάριο. Σημειωτέον ότι διανύουμε το Σεπτέμβριο και δεν υπάρχει η παραμικρή πρόβλεψη για το αν οι φορολογούμενοι θα υποχρεωθούν να συγκεντρώσουν φέτος συγκεκριμένο αριθμό αποδείξεων, προκειμένου να έχουν την επόμενη χρονιά το έμμεσο αφορολόγητο των 9.550 ευρώ! Κατόπιν τούτου, δεν πρέπει να προκαλεί έκπληξη ότι στους ελέγχους- που ξεκίνησαν με καθυστέρηση- το 93% των παραβάσεων αφορά στη μη έκδοση αποδείξεων...
Τρόπους για να μειώσουν το ύψος των προστίμων που επιβάλλονται για μη έκδοση απόδειξης αναζητούν στο υπουργείο Οικονομικών. Και μέσα σε αυτούς τους τρόπους περιλαμβάνεται και η επαναφορά της συνυπευθυνότητας των καταναλωτών για τη μη λήψη απόδειξης.
Με το υφιστάμενο φορολογικό καθεστώς σε κάθε παράβαση μη έκδοσης απόδειξης που διαπιστώνουν οι ελεγκτές του υπουργείου Οικονομικών επιβάλλεται πρόστιμο ύψους 250 ευρώ εφόσον η επιχείρηση που υπέπεσε στην παράβαση τηρεί απλογραφικά βιβλία (μικρομεσαίες επιχειρήσεις) και 500 ευρώ εφόσον τηρεί διπλογραφικά βιβλία (μεγαλύτερες επιχειρήσεις).
Τα πρόστιμα αυτά θεωρούνται από το υπουργείο Οικονομικών υψηλά καθώς σε πολλές περιπτώσεις οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις καλούνται να τα πληρώσουν στο δεκαπλάσιο αν διαπιστωθεί για παράδειγμα ότι δεν είχαν εκδώσει αποδείξεις σε πολλαπλούς πελάτες. Αν και “ηθικά” είναι σωστό τα πρόστιμα να είναι υψηλά και να πέφτουν σαν βροχή στους παραβάτες στην πράξη, όσο μεγαλώνει το πρόστιμο τόσο μειώνεται η πιθανότητα να πληρωθεί από τον παραβάτη. Το αποτέλεσμα είναι να συσσωρεύονται εκατομμύρια απλήρωτων προστίμων στον ωκεανό των ληξιπρόθεσμων χρεών των φορολογούμενων προς το δημόσιο.
Η πρόταση που έχει πέσει σε ειδική επιτροπή του υπουργείου Οικονομικών που εξετάζει αλλαγές στον Κώδικα Φορολογικών Διαδικασιών ο οποίοι περιλαμβάνει και το ποινολόγιο της εφορίας προβλέπει τη μείωση των προστίμων, αλλά με μεταφορά μέρους του στον καταναλωτή που δεν ζητάει απόδειξη.
Πιο συγκεκριμένα, προβλέπεται ότι στην περίπτωση που διαπιστώνεται η παράβαση μη έκδοσης απόδειξης από ένα κατάστημα ή ένα εστιατόριο, τότε θα επιβάλλεται στον επιχειρηματία πρόστιμο 150 ευρώ και στον καταναλωτή 100 ευρώ. Έτσι, ενώ στην ουσία το πρόστιμο δεν θα μειωθεί στο σύνολό του, θα γίνει πιο “εύπεπτο” για την επιχείρηση ενώ θα ασκηθεί και πίεση προς τους καταναλωτές προκειμένου να ζητούν αποδείξεις.
Αντίθετη σε οποιαδήποτε μείωση των προστίμων είναι, σύμφωνα με πληροφορίες η τρόικα και η πρόταση για σπάσιμο του προστίμου στα δυο με μοίρασμά του μεταξύ της επιχείρησης και του καταναλωτή στοχεύει ακριβώς στο να κάμψει αυτές τις αντιρρήσεις.
capital.gr
Δεν χωράει αμφιβολία ότι η χρήση του πλαστικού χρήματος είναι ένα πολύ ισχυρό όπλο καταπολέμησης της φοροδιαφυγής αφού σε κάθε συναλλαγή υπάρχει ως «ενδιάμεσος» το πιστωτικό ίδρυμα που έχει εκδώσει την κάρτα (πιστωτική ή χρεωστική) μαρτυρώντας και το κόστος αλλά και τον ΦΠΑ της αγοράς.
Είναι σαφές επίσης ότι η συγκυρία για την επέκταση της χρήσης του πλαστικού χρήματος είναι ιδανική: Υπάρχει ακόμη περιορισμός στην ανάληψη μετρητών από τις τράπεζες (60 ευρώ την ημέρα, 420 την εβδομάδα) που δεν ισχύει εντός Ελλάδας για τις πληρωμές με κάρτες και επιπλέον λόγω του κλεισίματος των καταστημάτων των τραπεζών εκδόθηκαν το διάστημα πάνω από 1 εκατομμύριο χρεωστικές κάρτες συνδεδεμένες με τραπεζικούς λογαριασμούς.
Επίσης μέχρι πρότινος η χρήση του πλαστικού χρήματος στην Ελλάδα δεν ξεπερνούσε το 6% και ήταν πολύ χαμηλότερο από όλες τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες.
Ο αναπληρωτής υπουργός οικονομικών κ. Τρύφωνας Αλεξιάδης δήλωσε πρόσφατα ότι θα συνδέσει άμεσα την χρήση πλαστικού χρήματος με το χτίσιμο του αφορολόγητου. Θα γίνονται δηλαδή δεκτές για το όριο των αποδείξεων μόνο αυτές που έγιναν με κάρτα.
Ωστόσο αντλώντας εμπειρία από ανάλογες προσπάθειες κατά το παρελθόν (π.χ. την αποτυχημένη κάρτα αποδείξεων) στελέχη της αγοράς επισημαίνουν πέντε παγίδες που θα αποτελέσουν κίνδυνο το μέτρο να δημιουργήσει περισσότερα προβλήματα από αυτά που πάει να λύσει. Ειδικότερα:
1. Το πρώτο είναι να εξασφαλιστεί ένα επαρκές δίκτυο που θα υποστηρίζει την χρήση καρτών . Να εγκαταστήσουν όσο το δυνατό περισσότερα μηχανήματα υποδοχής καρτών ώστε να υπάρχει βάση για την επέκταση της χρήσης των καρτών.
Αν και το κόστος των μηχανημάτων υποδοχής καρτών (POS ) να μικρό (από 150 έως 350 ευρώ) θα μπορούσε να δοθεί ένα μικρό κίνητρο (ίσως μια επιδότηση) για την εγκατάσταση τους όχι μόνο στην εστίαση και στα εμπορικά καταστήματα αλλά και σε ελεύθερους επαγγελματίες (γιατρούς δικηγόρους μηχανικούς ηλεκτρολόγους υδραυλικούς ελαιοχρωματιστές και άλλους συναφείς κλάδους) που επίσης βαρύνονται με μεγάλη φοροδιαφυγή.
2. Να ληφθεί ειδική μέριμνα για τα άτομα μεγάλης ηλικίας που δεν είναι εξοικειωμένα με την χρήση πιστωτικών καρτών.
Το ίδιο και για ορεινές ή απομακρυσμένες περιοχές της χώρας μας ώστε να μην βρεθούν άνθρωποι να χάνουν ξαφνικά το αφορολόγητο γιατί δεν υπάρχουν καταστήματα που μπορούν να δεχθούν πιστωτικές ή χρεωστικές κάρτες.
3. Να υπάρξει κάποιο κίνητρο (μεγαλύτερη φοροαπαλλαγή) για τους καταναλωτές ώστε το μέτρο να τύχει θετικής αποδοχής.
Το κίνητρο όμως να είναι λογικό ώστε να μην επηρεάσει τα δημόσια έσοδα όπως συνέβη το 2010 με το μέτρο των αποδείξεων.
Η άμεση σύνδεση του αφορολόγητου με το πλαστικό χρήμα με μια τιμωρητική διάθεση για όσους δεν το ακολουθήσουν θα έχει το ακριβώς αντίθετο αποτέλεσμα.
Την παραδοσιακή «έκπτωση» για όσους δέχονται να αγοράσουν ένα προϊόν ή μια υπηρεσία χωρίς καθόλου απόδειξη.
4. Οι τράπεζες να υποχρεωθούν να συμμετέχουν στο όλο εγχείρημα αυξάνοντας μεν την ρευστότητα τους αλλά μειώνοντας τις προμήθειες που χρεώνουν για κάθε ηλεκτρονική συναλλαγή (0,2 – 0,3% σήμερα ανάλογα με την τράπεζα).
Επίσης να μην «αυτοδιαχειρίζονται» τις εισπράξεις από τις επιχειρήσεις για δικό τους όφελος. Να μην έχουν δηλαδή το δικαίωμα να εξοφλούν αυτόματα δάνεια ή άλλες υποχρεώσεις της επιχείρησης προς την ίδια την τράπεζα.
5. Τελευταίο αλλά όχι έσχατο το υπουργείο να μην υποχωρήσει σε όσους αντιδράσουν στο μέτρο με προφανές στόχο τις συναλλαγές «κάτω από το τραπέζι» αλλά και την βιωσιμότητα τους, αφού κάποιοι μετατρέπουν την είσπραξη του ΦΠΑ σε κεφάλαιο κίνησης της επιχείρησης τους.
Μάλιστα το μέτρο να συμπληρωθεί με την ηλεκτρονική διασύνδεση τω ταμειακών μηχανών με το ΥΠΟΙΚ και πιο εντατικό έλεγχο των πλαστών και εικονικών τιμολογίων ώστε να έχει μεγαλύτερο αποτέλεσμα στην καταπολέμηση της φοροδιαφυγής.
enikonomia.gr